Trong thực tế, không ít trường hợp giữa các đồng thừa kế phát sinh mâu thuẫn do không thống nhất được việc phân chia di sản, đặc biệt là khi có người không đồng ý với phương án chia. Đây là nguyên nhân dẫn đến nhiều tranh chấp kéo dài. Vậy trong tình huống này cần xử lý ra sao? Để giải đáp thắc mắc này, hãy cùng Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ tìm hiểu thông tin qua bài viết dưới đây.

>>> Xem thêm: Những người thừa kế cùng hàng có được chia di sản thừa kế bằng nhau hay không?

Để giải quyết việc chia thừa kế khi có một người không đồng ý, cần xác định rõ di sản được phân chia theo di chúc hay theo pháp luật. Mỗi trường hợp sẽ có cách xử lý khác nhau, cụ thể như sau:

Chia thừa kế theo di chúc khi có người không đồng ý

Theo quy định tại Điều 624 Bộ luật Dân sự 2015, di chúc là sự thể hiện ý chí của cá nhân nhằm định đoạt tài sản của mình cho người khác sau khi qua đời.

Theo đó, người lập di chúc có toàn quyền quyết định việc phân chia tài sản, bao gồm việc chỉ định người được hưởng di sản hoặc truất quyền hưởng thừa kế của bất kỳ ai. Người nhận di sản có thể là người thân trong gia đình hoặc bất kỳ cá nhân, tổ chức nào theo mong muốn của người để lại di sản.

Quyền này cũng được khẳng định tại Điều 626 Bộ luật Dân sự, trong đó cho phép người lập di chúc được phân chia di sản theo từng phần, chỉ định người hưởng và ghi rõ nội dung trong di chúc.

Chia thừa kế

>>> Có thể bạn quan tâm: Trường hợp nào được miễn tất cả các loại thuế phí khi làm dịch vụ sổ đỏ nhanh cho căn hộ chung cư năm 2026.

Tuy nhiên, để di chúc có hiệu lực pháp luật, cần đáp ứng các điều kiện theo Điều 630 Bộ luật Dân sự, bao gồm:

  • Nội dung di chúc không vi phạm điều cấm của pháp luật, không trái đạo đức xã hội;
  • Hình thức di chúc phải phù hợp với quy định;
  • Người lập di chúc phải minh mẫn, sáng suốt, không bị lừa dối, đe dọa hoặc cưỡng ép;
  • Di chúc có thể lập bằng văn bản hoặc bằng miệng trong trường hợp đặc biệt; có thể công chứng, chứng thực hoặc không nhưng phải đảm bảo đầy đủ nội dung cần thiết, nếu nhiều trang thì phải đánh số và có chữ ký hoặc điểm chỉ.

Như vậy, một khi di chúc hợp pháp thì việc phân chia di sản hoàn toàn phụ thuộc vào ý chí của người lập di chúc, không ai có quyền can thiệp.

Trong trường hợp có người không đồng ý:

  • Nếu là người không có tên trong di chúc: Di chúc vẫn có giá trị và được thực hiện theo nội dung đã lập;
  • Nếu là người có tên trong di chúc: Có quyền từ chối nhận di sản, nhưng việc từ chối phải được thực hiện trước khi phân chia và không nhằm trốn tránh nghĩa vụ tài sản.

Chia thừa kế theo pháp luật khi có người không đồng ý

Trong nhiều trường hợp, di sản sẽ được chia theo pháp luật, chẳng hạn khi không có di chúc hoặc di chúc không hợp lệ. Theo Điều 650 Bộ luật Dân sự, việc chia thừa kế theo pháp luật được áp dụng trong các trường hợp như:

  • Không có di chúc hoặc di chúc không hợp pháp;
  • Người được chỉ định trong di chúc chết trước hoặc cùng thời điểm với người lập di chúc;
  • Người được hưởng di sản nhưng từ chối nhận hoặc không có quyền hưởng;
  • Phần di sản không được định đoạt trong di chúc hoặc phần di chúc không có hiệu lực.

Khi đó, di sản sẽ được chia theo hàng thừa kế quy định tại Điều 651 Bộ luật Dân sự:

  • Hàng thứ nhất gồm: vợ/chồng, cha mẹ, con (bao gồm cả con nuôi);
  • Hàng thứ hai gồm: ông bà, anh chị em ruột, cháu ruột;
  • Hàng thứ ba gồm: cụ, bác, chú, cô, dì, cháu, chắt…

Những người cùng hàng thừa kế sẽ được hưởng phần di sản bằng nhau. Chỉ khi không còn ai ở hàng trước thì hàng sau mới được hưởng.

Trong trường hợp có người không đồng ý việc phân chia di sản, có thể xử lý theo các hướng sau:

  • Nếu không đồng ý nhường phần di sản: Các bên có thể thỏa thuận cùng đứng tên tài sản (như Sổ đỏ) hoặc định giá phần di sản để thanh toán lại cho người không đồng ý;
  • Nếu không đồng ý với phương án chia: Các đồng thừa kế có thể khởi kiện tại Tòa án nhân dân cấp huyện nơi có di sản theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự.

>>> Xem thêm: Thủ tục công chứng hợp đồng mua bán nhà được thực hiện qua mấy bước?

Khi đó, Tòa án sẽ căn cứ vào quy định pháp luật, nội dung di chúc (nếu có), giá trị di sản và ý kiến của các bên để đưa ra quyết định phân chia hợp lý, đảm bảo quyền lợi cho các đồng thừa kế.

Như vậy, trên đây là giải đáp của chúng tôi về vấn đề “Chia thừa kế khi có người không đồng ý?”. Ngoài ra, nếu có bất kỳ thắc mắc nào hoặc cần hỗ trợ pháp lý, quý khách vui lòng liên hệ trực tiếp với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ theo thông tin:

VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ

Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà

VPCC Nguyễn Huệ được thành lập từ ngày 03/10/2012, có địa chỉ trụ sở tại số 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội dưới sự điều hành của các Công chứng viên có trình độ và bề dày thành tích trong ngành pháp luật cũng như trong lĩnh vực công chứng:

  1. Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân Luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
  2. Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
  3. Công chứng viên Chu Cảnh Hưng: Đã từng làm 10 năm Viện phó viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Trưởng văn phòng công chứng Chu Cảnh Hưng.
  4. Công chứng viên Nguyễn Thị Kim Thanh: Là Luật sư, nguyên Trưởng Văn phòng công chứng tại Bắc Ninh với nhiều năm kinh nghiệm quản lý và điều hành nghiệp vụ. Chuyên gia dày dạn trong việc thẩm định hồ sơ pháp lý, giải quyết những hồ sơ khó và phức tạp một cách chuẩn xác nhất.
  5. Xem thêm…
  • Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội
  • Hotline: 0966.22.7979
  • Email: ccnguyenhue165@gmail.com

XEM THÊM CÁC TỪ KHÓA TÌM KIẾM:

>>> Công chứng ủy quyền mua bán nhà đất cần chuẩn bị những giấy tờ gì?

>>> Khi có đồng sở hữu, công chứng mua bán nhà đất cần những điều kiện gì?

>>> Địa chỉ dịch thuật đa ngôn ngữ hiếm uy tín nhất tại Hà Nội

>>> Công chứng di chúc đối với người bị cụt tay được thực hiện thế nào?

>>> Cách xóa đăng ký tạm trú: Hồ sơ, thủ tục như thế nào?