Phân biệt thỏa thuận tài sản là vấn đề pháp lý quan trọng, thường phát sinh trong hôn nhân, giao dịch dân sự và quan hệ tài sản chung riêng. Việc hiểu đúng bản chất từng loại văn bản giúp cá nhân, vợ chồng và doanh nghiệp lựa chọn hình thức phù hợp, tránh rủi ro tranh chấp. Trên thực tế, không ít trường hợp nhầm lẫn dẫn đến văn bản vô hiệu hoặc không được công nhận giá trị pháp lý.
>>> Xem thêm: Văn phòng công chứng có phải là chủ thể kinh doanh dịch vụ pháp lý hay không?
I. Khái niệm thỏa thuận tài sản theo quy định pháp luật 📘
Phân biệt thỏa thuận tài sản cần bắt đầu từ việc hiểu rõ khái niệm. Thỏa thuận tài sản là sự thống nhất ý chí giữa các bên nhằm xác lập chế độ sở hữu, quản lý, sử dụng và định đoạt tài sản.
Theo Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014, vợ chồng có quyền:
Thỏa thuận xác lập tài sản chung.
Thỏa thuận xác lập tài sản riêng.
Thỏa thuận phân chia tài sản trong thời kỳ hôn nhân.
📌 Thỏa thuận này phải được lập bằng văn bản, có thể công chứng hoặc chứng thực theo quy định để đảm bảo giá trị pháp lý.
II. Cam kết tài sản là gì? 📝
Cam kết tài sản là văn bản thể hiện ý chí đơn phương của một cá nhân về quyền sở hữu, nghĩa vụ hoặc trách nhiệm liên quan đến tài sản.
Đặc điểm pháp lý nổi bật:
Chỉ có một bên đưa ra cam kết.
Không yêu cầu sự đồng thuận của bên còn lại.
Thường dùng để bảo đảm nghĩa vụ dân sự hoặc xác nhận tài sản riêng.
⚠️ Cam kết tài sản không làm phát sinh hay thay đổi quyền sở hữu nếu không đáp ứng đủ điều kiện pháp luật.
III. Phân biệt thỏa thuận tài sản và cam kết tài sản theo pháp luật ⚖️
3.1 Phân biệt thỏa thuận tài sản có thể nhận diện rõ thông qua các tiêu chí sau:
Tiêu chí
Thỏa thuận tài sản
Cam kết tài sản
Chủ thể
Từ hai bên trở lên
Một bên
Ý chí
Song phương
Đơn phương
Giá trị ràng buộc
Cao, nếu hợp pháp
Hạn chế
Phạm vi áp dụng
Hôn nhân, dân sự
Bảo đảm, xác nhận
📍 Theo Bộ luật Dân sự 2015, giao dịch dân sự chỉ có hiệu lực khi có đủ chủ thể, ý chí tự nguyện và mục đích hợp pháp.
>>> Xem thêm: Dịch vụ làm sổ đỏ giúp người dân tiết kiệm thời gian như thế nào?
IV. Giá trị pháp lý của từng loại văn bản 📜
Phân biệt thỏa thuận tài sản giúp xác định chính xác hiệu lực pháp lý:
Thỏa thuận tài sản hợp pháp có giá trị ràng buộc các bên.
Cam kết tài sản chỉ có giá trị trong phạm vi người cam kết.
Văn bản không đúng hình thức có thể bị tuyên vô hiệu.
👉 Trong quan hệ vợ chồng, thỏa thuận tài sản có thể làm thay đổi chế độ tài sản mặc định theo luật.
V. Ví dụ minh họa thực tế phân biệt thỏa thuận tài sản🧩
Phân biệt thỏa thuận tài sản qua tình huống sau:
Anh A và chị B lập văn bản xác định căn hộ mua sau hôn nhân là tài sản riêng của chị B, có chữ ký hai bên và công chứng. ➡️ Đây là thỏa thuận tài sản, có giá trị pháp lý.
Ngược lại, anh A tự lập giấy cam kết căn hộ là của chị B, không có chữ ký chị B. ➡️ Đây chỉ là cam kết tài sản, không làm phát sinh quyền sở hữu.
VI. Khi nào nên lập thỏa thuận tài sản? 💡
Phân biệt thỏa thuận tài sản giúp lựa chọn đúng thời điểm lập văn bản:
📌 Nên công chứng để đảm bảo giá trị chứng cứ khi xảy ra tranh chấp.
VII. Những sai lầm thường gặp khi phân biệt thỏa thuận tài sản⚠️
Phân biệt thỏa thuận tài sản giúp tránh các lỗi phổ biến:
Nhầm cam kết là căn cứ xác lập sở hữu.
Không đáp ứng điều kiện hình thức.
Không có giá trị đối kháng với bên thứ ba.
👉 Đây là nguyên nhân khiến nhiều giao dịch bị vô hiệu khi tranh chấp.
>>> Xem thêm: Công chứng mua bán nhà như một cơ chế kiểm soát rủi ro pháp lý trong giao dịch.
VIII. Căn cứ pháp lý áp dụng phân biệt thỏa thuận tài sản📚
Phân biệt thỏa thuận tài sản được xây dựng dựa trên:
Luật Hôn nhân và gia đình 2014.
Bộ luật Dân sự 2015.
Quy định về giao dịch dân sự, hình thức và hiệu lực pháp lý.
Các văn bản này xác định rõ quyền định đoạt và nghĩa vụ liên quan đến tài sản.
Kết luận ✅
Phân biệt thỏa thuận tài sản là yếu tố then chốt để đảm bảo an toàn pháp lý trong các quan hệ tài sản. Thỏa thuận tài sản mang tính song phương, giá trị ràng buộc cao, trong khi cam kết tài sản chỉ thể hiện ý chí một chiều. Việc hiểu đúng và áp dụng đúng loại văn bản không chỉ giúp bảo vệ quyền lợi hợp pháp mà còn hạn chế tối đa tranh chấp phát sinh trong thực tế.
Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay vớiVăn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!
Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.
Sao y chứng thực giấy tờ, tài liệu
